Nếu không đi chợ vùng cao thì uổng phí cả đời người

0
5889

Chợ phiên không chỉ là nơi mua bán hàng hóa, mà còn là nơi gặp gỡ, trao đổi tâm tình, hò hẹn yêu thương… một nét văn hóa độc đáo của người vùng cao núi đá.

 

sa phin co phien cho lui doc dao 9

 

Chợ phiên vùng cao có thể được chia làm hai loại chính: Loại thứ nhất diễn ra tại trung tâm huyện, mỗi tuần một ngày, vào thứ 7 hoặc chủ nhật. Loại thứ hai diễn ra tại các xã, có thể mỗi tuần hai ngày, như chợ Tùng Vài, chợ Niêm Sơn (huyện Mèo Vạc); chợ Nàn Xỉn (huyện Xín Mần); chợ Mậu Duệ (huyện Yên Minh); hoặc có những phiên chợ “lùi”, như chợ Phố Cáo (huyện Đồng Văn), cứ 6 ngày họp một lần; chợ Lũng Phìn (huyện Đồng Văn) chỉ họp vào các ngày Dần và ngày Thân; chợ Xà Phìn họp vào ngày Tỵ và ngày Hợi; chợ Tráng Kìm (huyện Quản Bạ) họp vào thứ 5 hàng tuần…

 

khong di cho vung cao thi uong phi ca doi nguoi

 

Từ sáng sớm tinh mơ, nhiều người ở khắp các thôn, bản với những thành phần dân tộc khác nhau như Tày, Mông, Dao, Lô Lô, Nùng, La Chí,… kéo nhau tới chợ. Người đi bộ, người đi xe, có người đi ngựa, mỗi người đến chợ một kiểu, khuôn mặt ai cũng lộ vẻ hân hoan, háo hức. Các cô gái xúng xính trong những bộ váy truyền thống sặc sỡ, tay cầm ô, lưng gùi quẩy tấu; các chàng trai thì mang gà, cắp lợn, dắt bò,… Nhiều bà mẹ, ông bố cho cả những đứa trẻ đi theo – chúng có khi còn háo hức tới chợ hơn cả bố mẹ mình. Hàng hóa họ mang đến chợ chủ yếu là những sản phẩm có trong gia đình, do họ làm ra, như gà, vịt, lợn, gạo, ngô, rau, măng, các loại quả, hạt, củ,… Có người đi chợ chỉ để ăn bát thắng cố, bát bún, cái bánh và ngắm chợ, gặp gỡ mọi người mà thôi.

 

sa phin co phien cho lui doc dao 3

 

Những phiên chợ ở vùng cao trông rất đơn sơ và giản dị, mỗi gian hàng chỉ là chiếc lán nhỏ được dựng lên bằng gỗ, tre, nứa và lợp bằng lá cọ, hay đơn giản là căng mảnh bạt lên và trải chiếu xuống đất để hàng. Thậm chí, có những khu, người ta chỉ cần có một chỗ ngồi, đặt hàng hóa trước mặt là xong. Vậy mà chợ lúc nào cũng đông đúc, tấp nập người bán, kẻ mua.

 

Đến chợ mới có thể cảm nhận được hết không khí ở đây: Mọi người chen chúc, đi qua, đi lại tìm những thứ mình muốn mua. Thứ hàng hóa thu hút nhiều chị em nhất có lẽ là quần, áo, váy, khăn thổ cẩm đủ màu sắc. Hoặc, đó có thể là những cuộn vải đã được nhuộm thành hai màu đen, trắng; họ mua về để tự làm thành chiếc váy, quần, áo cho mình, cho chồng, cho con.

Khách từ phương xa khi tới chợ thường chọn cho mình món quà làm kỷ niệm hoặc đem về tặng người thân, đó có thể là chiếc khăn đội đầu với nhiều màu sắc, hay chiếc túi thổ cẩm với những hoa văn cầu kỳ.

 

khong di cho vung cao thi uong phi ca doi nguoi1

 

Dãy hàng ăn cũng là nơi thu hút nhiều người, nhất là các em nhỏ. Mùi vị thơm ngon bay ngào ngạt khiến ai đi qua cũng muốn dừng lại. Đó là mùi vị của những món quà bánh ăn lót dạ buổi sớm, như bánh quẩy nhúng mật, xôi ngũ sắc, bánh ngô, bánh rán,… cùng những bát phở, chảo thắng cố – món ăn đặc trưng của đồng bào vùng cao.

 

Cạnh món hàng rau, củ, quả được các bà, các chị chào mời nhiệt tình, như rau cải xanh, bắp cải, bông súp lơ, ngô vàng, lạc, đậu, vừng, măng, hạt dẻ nóng, quả óc chó, lê, táo mèo,… Tất cả đều rất tươi ngon mà lại bảo đảm về chất lượng. Đi thêm một đoạn là nơi bán gia cầm, gia súc, với những con gà, con vịt,… thịt săn chắc, được nhốt sẵn trong những chiếc lồng tre, do chính tay bà con nơi đây chăn nuôi, hay những chú lợn, dê, chó, kể cả mèo con, luôn được buộc một đầu dây vào cổ để tiện trông giữ. Đặc biệt, những chú lợn đen choai choai, được gọi là “lợn cắp nách” luôn thu hút mọi người, bởi những chú lợn như vậy không phải ở đâu cũng có.

 

Khi mặt trời đứng bóng, chảo thắng cố và những chén rượu cạn dần, hàng đã bán, đã mua đầy đủ, bà con lại lục tục kéo nhau về, kết thúc một phiên chợ đầy náo nhiệt. Mỗi người mỗi ngả, cười nói chia tay nhau, hẹn gặp lại ở phiên chợ tiếp theo.

 

Cuộc sống ngày càng phát triển, chợ vùng cao hôm nay cũng có nhiều đổi thay, nhiều siêu thị, trung tâm thương mại được mọc lên, nhưng những phiên chợ vùng cao vẫn mãi là nét đẹp của mảnh đất nơi địa đầu của Tổ quốc, là nét sinh hoạt văn hóa không thể thiếu trong đời sống của người dân vùng cao nơi đây. Chính vì thế, những phiên chợ vùng cao luôn để lại ấn tượng khó quên trong lòng du khách mỗi khi có dịp ghé thăm. Người vùng cao không ai không đi chợ ít nhất một lần trong đời có người phiên nào cũng đi chợ. Nếu chưa đi chợ phiên vùng cao thì quả là uổng phí cả đời người.

LEAVE A REPLY